IT
Brengt het IT-landschap in kaart en verbindt technische werkelijkheid met strategische ambitie.
Wat het bevat
Vier fasen: inventarisatie, issues, analyse en verbeteracties. De inventarisatie heeft zes tabbladen:
- Informatiedomeinen — de domeinen ingedeeld in vijf lagen: Interactiekanalen, Klantreis, Integratie & data, Productregistratie en Sturing & ondersteuning; de AI deelt nieuwe domeinen in aan de hand van een korte uitleg per laag. Je wisselt tussen Tabel (per domein de laag, eigenaar, tellers, gap en classificatie) en Domeinen (de domeinen in de vijf lagen), met per domein het aantal processen, kerngegevens, applicaties en AI-toepassingen. Je legt vast welke processen erbij horen en welke kerngegevens er ontstaan of van elders komen. Waar iets niet lijkt te kloppen, staat een neutrale melding «te bevestigen».
- Landschap — het register van applicaties en techniek in twee weergaven. Tabel heeft filters, groeperen en een detailpaneel; Landschap zet de applicaties op hun informatiedomeinen in de vijf lagen (vet in het leidende domein, gestippeld waar een applicatie daarnaast aan gekoppeld is). Het detailpaneel toont: aard, hosting, kosten, einddatums, DORA, sleutelpersoon en waar een applicatie nog meer wordt gebruikt.
- Data — databeleid, datagovernance en een klaargezette checklist van de onderdelen van het datafundament.
- AI — één register van AI-toepassingen met tabel en portfolio, een detailpaneel, de vraag welke persoonsgegevens een toepassing werkelijk gebruikt, en de checklist AI-volwassenheid.
- IT-organisatie — hoe de IT-inzet is verdeeld over Run, Grow en Transform, hoe IT levert en wat is uitbesteed, wie de strategische partners zijn en welke van de klaargezette rollen zijn belegd.
- Security en compliance — een checklist van de onderdelen van weerbaarheid en de raamwerken van de sector: per raamwerk zeg je of het geldt, wat de status is en wat de volgende deadline is. Bovenaan staan de deadlines van de komende 24 maanden.
Een onderdeel dat nog niemand beoordeelde, staat er als «nog niet beoordeeld» en telt niet als oordeel.
De stand van een issue rekent het werkblad zelf uit: koppel je een verbeteractie, dan verandert de dekking mee; met de hand kun je een issue bewust negeren of herstellen. Issues bundel je in een cluster, of laat je op zichzelf staan, en bij een cluster leg je ook eigen acties vast. Verwijderen vraagt eerst een bevestiging die zegt wat er meegaat.
Wat je zelf doet
Je legt het landschap vast, beoordeelt de checklists, bevestigt wat de AI voorstelt en beoordeelt de clusters. Een afdeling op Processen & organisatie markeer je zelf als IT-afdeling.
Wat AI doet
De AI doet overal dezelfde drie dingen, en elk resultaat is een voorstel dat jij accepteert, aanpast of verwerpt:
- Extraheren uit het dossier, voor de applicaties, informatiedomeinen, AI-toepassingen en issues. De AI vult ook de feitelijke velden die het dossier noemt, elk met zijn bron; wat het dossier niet noemt blijft leeg. Op Data en Security stelt Extraheer per checklistrij een niveau voor, met bron; een rij zonder bewijs krijgt geen voorstel.
- Genereren voor dezelfde onderdelen: voorstellen uit algemene kennis, rekening houdend met wat er al staat en met de strategie, sector en omvang van het project. De risicoklasse van een AI-toepassing blijft een voorstel dat jij bevestigt.
- Verbeteren: de tekst van het databeleid, de datagovernance en de omschrijving van een domein, AI-toepassing, issue of verbeteractie herschrijven met een vaste wens, zoals beknopter. Je ziet het voorstel naast je eigen tekst.
- Analyse: issues clusteren tot samenhangende thema's. Losse issues zet je met één knop om naar eigen clusters, en de AI stelt voor issues die hetzelfde zeggen samen te voegen; de originelen blijven bewaard.
- Verbeteracties: per cluster voorstellen.
Elke AI-knop toont een teller en de gebruikelijke duur. Elk voorstel draagt tot je beslist zichtbaar waar het vandaan komt.
Het strategisch kader
Met de knop Strategisch kader open je naast het werkblad een zijpaneel met de strategische thema's en de principes die voor dit werkblad gelden, elk thema met zijn doel. Zo blijft het kader in beeld terwijl je inventariseert en verbeteracties formuleert. Welke thema's bij een werkblad horen, leg je vast bij het thema op Strategie; het paneel toont wat daar is gekozen.
Wat het oplevert
Een landschapsoverzicht met issues, clusters en verbeteracties die technische metadata meedragen — zoals categorie, doorlooptijd en afhankelijkheden. Die metadata stroomt mee naar het veranderportfolio, zodat prioritering daar niet opnieuw hoeft te worden bedacht.
Het werkbladrapport geeft alles weer wat op dit werkblad staat, ook lege velden, zonder oordeel. Het volgt de tabbladen: onder meer informatiedomeinen, applicatielandschap, AI in de organisatie, IT-organisatie, beveiliging en compliance, en issues, clusters en verbeteracties. Het opent vanzelf en toont altijd de stand van nu. Daarnaast is er een One-pager van één A4, geschreven als businesstekst: hoe het IT-landschap is ingericht, waar het knelt en wat eraan gedaan wordt en waarom. De managementsamenvatting en de bevindingen met advies zijn de andere documenten van dit werkblad; zie Rapportage.
Het IT-rapport heeft een eigen hoofdstuk Het landschap in lagen: dezelfde plaat als in het werkblad, met alle applicaties op hun informatiedomeinen en eronder een telling per soort. Lagen waar nog niets in staat, noemt het rapport als bevinding.